Noodlot

Only available on StudyMode
  • Pages : 19 (6687 words )
  • Download(s) : 438
  • Published : September 14, 2010
Open Document
Text Preview
Couperus
Samenvatting Noodlot
Fin de siècle ;
- Politiek
- cultureel
- Sociaal-economisch
Bekende schrijvers
Internationale veranderingen
Literaire stromingen

Louis Couperus 1863-1923
Leefde ten tijde van de Fin-de-siècle waarin het noodlot een bekend thema was. Couperus was waarschijnlijk homofiel en zag dit als zijn noodlot. Hij heeft van zijn eerste tot zijn laatste werk dezelfde overtuiging behouden. ‘’ Ik ben zelf ook fatalist in zekere mate, ik geloof wel aan een onoverkomelijk noodlot dat heerst over onze levens, ik geloof aan de onoverkomelijkheid en de onvermijdelijkheid maar dat geloof heeft mij nooit gedrukt. Hij zegt dat hij zelf weinig kan doen aan dat hij romans schrijft. ‘’ Ik doe wat ik doen moet en ik schrijf de romans die ik schrijven moet’’. Couperus liet zijn eigen mening zien in de boeken, hij praat via fictieve personen in zijn boeken. Door zijn geaardheid zal hij gedisponeerd zijn geweest, bepaalde consequenties van het naturalisme te aanvaarden en nog te verscherpen. Een voorbeeld hiervan is een citaat uit Eline Vere: de god verwoord de boodschap die vermoedelijk die van Couperus is; ‘’ waardeer momenten van schoonheid, doe wat je te doen staat op de best mogelijke manier’’. Couperus was in zijn jeugd onder de indruk van Zola, die was een naturalist en daarom zou noodlots denken uitgesloten zijn. Maar hij heeft dit denken zelf ontwikkeld, waarschijnlijk o.a. doordat hij homofiel was. Couperus was vooral een karakterfatalist.

Thema’s
Thema’s die in zijn boeken terugkomen zijn; het noodlot, erfelijkheid, mededogen, milieu en daadkracht. Noodlot wordt op verschillende manieren geïnterpreteerd. Dit heeft te maken met de verschillende stromingen die verweven zijn in de boeken. Deze verschillende stromingen zijn het naturalisme, het fatalisme, karakterfatalisme en determinisme. Bij fatalisme is het onmogelijk op de wereld in te werken, bij determinisme kan dit wel. Determinisme houdt in dat het menselijk handelen geheel bepaald is door voorafgaande factoren, net als andere natuurverschijnselen. In naturalisme worden die factoren wat de mens betreft samengevat onder de noemers erfelijkheid en milieu. Fatalisme en Karakterfatalisme

Het noodlot volgens het fatalisme is dat het niets uitmaakt wat je doet, daar je je bestemming toch niet kunt ontlopen. Het noodlot volgens het karakterfatalisme is: iemand heeft een bepaald karakter mee gekregen dat hij of zij nu eenmaal heeft, en daar kan hij of zij niet buiten treden. Voorbeelden hiervan zijn Bertie, uit Noodlot en Eline Vere. Het wordt voor deze personen onmogelijk gemaakt om aan hun noodlot te ontkomen, het kan nooit iets met hun leven worden. Couperus heeft personages geschapen die niet geschikt zijn voor het gewone leven. Deze personen hebben in de boeken van Couperus een karakter dat ervoor zorgt dat ze hun eigen ondergang worden; het noodlot. Dit is het soort fatalisme in zijn romans. Het noodlot is volgens Couperus dus niet een geheimzinnige macht die boven de mens zweeft. Dit maakt hem geloofwaardig. Het gaat er niet om óf de mensen in een boek gelukkig worden maar hoe ze ongelukkig worden. Een voorbeeld, Bassanius uit het boek De Berg van licht, wordt het noodlot weer naar voren gehaald. Bassanius kan niet anders dan voor zijn heersers natuur vallen. Hij denkt: ik wil het zo, ik kan niet anders. Hij kan niet anders dan dat willen. In dit boek is het niet het karakter dat haar ten gronde brengt maar een vreemde cultuur; ook het noodlot. Bij bassanius gaat het mis doordat hij niet zichzelf kan blijven door inwerkingen van de omstandigheden op zijn karakter. In Het snoer der ontferming zit een boeddhistisch element. In dit boek kan het noodlot ook uit uiterlijke omstandigheden ontstaan. Vaak ontstaat het noodlot uit karakterneiging die in primitieve culturen demon wordt genoemd omdat ze zo sterk is en de persoon erdoor bezeten lijkt. Karma is een levenslot zoals door reïncarnatie bepaald. In dit geval is het dus wel een bovenwerelds...
tracking img