Multilinggwalismo: Salbabida ng Wikang Filipino at Mga Dayalekto, Bagong Kahingian ng Globalisadong Mundo
ni David Michael M. San Juan (lahok na nagwagi ng Ikatlong Gantimpala sa Gawad Surian sa Sanaysay-Gantimpalang Collantes 2008)
“Kayo’y nagkaisa upang ibigkis ang inang bayan sa Espanya gamit ang mga kwintas na rosas ngunit ang totoo, iginagapos n’yo siya sa pamamagitan ng mga kadenang matibay pa sa diyamante! Humihingi kayo ng pantay na karapatan, ng Hispanisasyon ng inyong mga pag-uugali, at hindi ninyo mapagtantong ang inyong hinihingi ay pagpapatiwakal, ang pagkawasak ng inyong pagkamamamayan, ang pagdurog sa inyong lupang tinubuan, ang pagpapataw ng diktadura! Magiging ano kayo sa hinaharap? Isang bansang walang sariling diwa, bansang walang laya, lahat ng taglay ninyo’y hiram lamang, pati na ang inyong mga depekto! Nagmamakaawa kayong lukuban ng Hispanisasyon at ni hindi man lang kayo nahihiya!” (Simoun sa nobelang “El Filibusterismo”)
Sandaantaong mahigit matapos ipahayag ni Jose Rizal ang kanyang tuligsa sa Hispanisasyon ng mga indio sa wika at pag-uugali sa panahon ng kolonyalismong Español, narito’t gahum o hegemonya naman ng Ingles ang kinakatunggali ng sambayanang nakikibaka pa rin para sa isang bansang tunay na malaya at may sariling wika. Naglalayag pa rin sa maalong dagat ng ligalig at kawalang-katiyakan ang wikang Filipino at mga katutubong dayalekto sa kasalukuyan. Sa halip na itaguyod ang wikang
1 ng 39
sarili, muling humihiling ng “tanikalang matibay pa sa diyamante” ang ilang Pilipinong nabubulagan at nagdudunung-dunungan. Muli na naman nilang isasabak ang sambayanan sa isang pagpapatiwakal. Binubura ng ilang kongresistang may makitid na isip at pananaw ang mga tagumpay na kinamtan ng pambansang kilusang nagtataguyod sa wikang pambansa at mga wikang katutubo ng Pilipinas. Ilang hakbang na lamang at malapit nang maisabatas ang kalagim-lagim na bangungot na tinatawag na AN ACT TO STRENGTHEN AND ENHANCE THE USE OF ENGLISH AS THE... [continues]
ni David Michael M. San Juan (lahok na nagwagi ng Ikatlong Gantimpala sa Gawad Surian sa Sanaysay-Gantimpalang Collantes 2008)
“Kayo’y nagkaisa upang ibigkis ang inang bayan sa Espanya gamit ang mga kwintas na rosas ngunit ang totoo, iginagapos n’yo siya sa pamamagitan ng mga kadenang matibay pa sa diyamante! Humihingi kayo ng pantay na karapatan, ng Hispanisasyon ng inyong mga pag-uugali, at hindi ninyo mapagtantong ang inyong hinihingi ay pagpapatiwakal, ang pagkawasak ng inyong pagkamamamayan, ang pagdurog sa inyong lupang tinubuan, ang pagpapataw ng diktadura! Magiging ano kayo sa hinaharap? Isang bansang walang sariling diwa, bansang walang laya, lahat ng taglay ninyo’y hiram lamang, pati na ang inyong mga depekto! Nagmamakaawa kayong lukuban ng Hispanisasyon at ni hindi man lang kayo nahihiya!” (Simoun sa nobelang “El Filibusterismo”)
Sandaantaong mahigit matapos ipahayag ni Jose Rizal ang kanyang tuligsa sa Hispanisasyon ng mga indio sa wika at pag-uugali sa panahon ng kolonyalismong Español, narito’t gahum o hegemonya naman ng Ingles ang kinakatunggali ng sambayanang nakikibaka pa rin para sa isang bansang tunay na malaya at may sariling wika. Naglalayag pa rin sa maalong dagat ng ligalig at kawalang-katiyakan ang wikang Filipino at mga katutubong dayalekto sa kasalukuyan. Sa halip na itaguyod ang wikang
1 ng 39
sarili, muling humihiling ng “tanikalang matibay pa sa diyamante” ang ilang Pilipinong nabubulagan at nagdudunung-dunungan. Muli na naman nilang isasabak ang sambayanan sa isang pagpapatiwakal. Binubura ng ilang kongresistang may makitid na isip at pananaw ang mga tagumpay na kinamtan ng pambansang kilusang nagtataguyod sa wikang pambansa at mga wikang katutubo ng Pilipinas. Ilang hakbang na lamang at malapit nang maisabatas ang kalagim-lagim na bangungot na tinatawag na AN ACT TO STRENGTHEN AND ENHANCE THE USE OF ENGLISH AS THE... [continues]
Cite This Essay
- APA
-
(2010, 07). Multilingwalismo. StudyMode.com. Retrieved 07, 2010, from http://www.studymode.com/essays/Multilingwalismo-360119.html
- MLA
-
"Multilingwalismo" StudyMode.com. 07 2010. 07 2010 <http://www.studymode.com/essays/Multilingwalismo-360119.html>.
- CHICAGO
-
"Multilingwalismo." StudyMode.com. 07, 2010. Accessed 07, 2010. http://www.studymode.com/essays/Multilingwalismo-360119.html.
